
Interpol Kumush Eslatmasi
Interpolning kumush eslatmasi jinoyat bilan bog’liq aktivlar haqida ma’lumot so’rash uchun mo’ljallangan. U 2023-yilda Bosh assambleya qarori bilan sinov tariqasida joriy etilgan, birinchisi 2025-yil yanvarida e’lon qilingan. Eslatma aktivlarni o’zi muzlatmaydi — bu milliy qonunchilikka bog’liq.

Interpolning kumush eslatmasi (Silver Notice) — davlatlarga firibgarlik, korrupsiya, giyohvand moddalar savdosi va boshqa jinoyatlar bilan bog’liq aktivlar haqida ma’lumot so’rash imkonini beradigan eng yangi Interpol vositasi. U shaxsni emas, jinoiy yo’l bilan olingan mol-mulkni topishga qaratilgan va hozircha sinov rejimida qo’llanilmoqda.
Kumush eslatma qanday paydo bo’ldi
- 2023-yil, Vena. Interpol Bosh assambleyasi aktivlarni izlash va qaytarish bo’yicha ekspert guruhining tavsiyasini ma’qullab, kumush eslatma va diffuziyani ikki yilgacha sinovdan o’tkazishga ruxsat berdi (GA-2023-91-RES-11 rezolyutsiyasi). Yangi eslatma turini faqat Bosh assambleya joriy qilishi mumkin (ma’lumotlarni qayta ishlash qoidalari, 73-modda).
- 2025-yil yanvar. Interpol Italiya so’rovi bilan birinchi kumush eslatmani e’lon qildi — mafiyaning yuqori martabali a’zosi aktivlari haqida ma’lumot so’raldi. Sinov bosqichida 52 ta davlat va hudud ishtirok etgan, u kamida 2025-yil noyabrigacha davom etishi belgilangan.
- 2025-yil, Marrakesh. Bosh assambleya sinov rejimini davom ettirdi va uning to’liq natijalarini keyingi sessiyada taqdim etishni so’radi (GA-2025-93-RES-02 rezolyutsiyasi).
⚠️ VAQT JUDA MUHIM — HAR BIR KUN G’ANIMAT
Ishingizni bepul huquqiy tahlil qildiring
Bizning ixtisoslashgan xalqaro yuridik jamoamiz transchegaraviy elementlarga ega bo’lgan ishlarda himoyani ta’minlaydi. Biz amaldagi xalqaro shartnomalarni tahlil qilamiz, yuzaga kelishi mumkin bo’lgan xavf-xatarlarni baholaymiz va sizning harakatlanish erkinligingizni himoya qilish hamda xalqaro eslatmalarni bekor qilish uchun bosqichma-bosqich himoya rejasini tayyorlaymiz.
Kumush eslatma nima qiladi va nima qilmaydi
Kumush eslatma — ma’lumot so’rovi. U o’z-o’zidan aktivlarni muzlatmaydi va musodara qilmaydi. Interpol ma’lumotlariga ko’ra, davlatlar olingan ma’lumotdan ikki tomonlama hamkorlik uchun asos sifatida foydalanishi mumkin — jumladan, aktivlarni hibsga olish, musodara qilish yoki qaytarish to’g’risidagi ikki tomonlama so’rovlar uchun — va bu milliy qonunchilikka bog’liq. Interpol Bosh kotibiyati har bir kumush eslatma va diffuziyani e’lon qilish yoki tarqatishdan oldin qoidalarga muvofiqligini tekshiradi.
Kumush eslatma va boshqa eslatmalar
- Qizil eslatma shaxsni topish va ekstraditsiya uchun ushlab turishga qaratilgan; kumush eslatma — aktivlarga.
- Ko’k eslatma tergov uchun shaxs haqida ma’lumot so’raydi; kumush eslatma — mol-mulk haqida.
- Barcha turlar haqida — Interpol eslatmalari turlari sahifasida.
O’zbekiston va kumush eslatma
O’zbekistonda Interpol eslatmalarini Ichki ishlar vazirligi tarkibidagi Interpolning Milliy markaziy byurosi qabul qiladi va yuboradi (Vazirlar Mahkamasining 2017-yil 2-iyundagi 343-son qarori). O’zbekistonning sinov loyihasidagi ishtiroki haqida ochiq manbalarda ma’lumot topilmadi. Aktivlarni hibsga olish yoki musodara qilish O’zbekiston hududida faqat milliy qonunchilik asosida mumkin.
Kumush eslatmaga e’tiroz bildirish
Kumush eslatma ma’lumotlari Interpol axborot tizimida qayta ishlanadi, shuning uchun aktivlari eslatmada ko’rsatilgan shaxs Interpol fayllarini nazorat qilish komissiyasiga (CCF) ma’lumotlarga kirish, ularni tuzatish yoki o’chirish to’g’risida murojaat qilishi mumkin (CCF Nizomining 29-moddasi) — masalan, mol-mulk qonuniy yo’l bilan olingan yoki boshqa shaxsga tegishli bo’lsa. Tuzatish yoki o’chirish to’g’risidagi so’rov qabul qilingan kundan boshlab to’qqiz oy ichida hal qilinadi (40-modda); CCF qarorlari Interpol uchun majburiy (38-modda).
Advokatlar qanday yordam beradi
Interpol eslatmalari bilan bog'liq ishlarda Collegium of International Lawyers (Xalqaro yuristlar kollegiyasi) advokatlari quyidagi yordamni ko'rsatadi:
- eslatma va unga asoslangan milliy so’rovlarni tahlil qilish;
- aktivlarning qonuniy kelib chiqishini isbotlovchi hujjatlarni tayyorlash;
- CCFga ma’lumotlarni tuzatish yoki o’chirish to’g’risidagi so’rov tayyorlash;
- aktivlarni hibsga olish yoki musodara qilish bo’yicha milliy jarayonlarda himoya. Bog’lanish — aloqa sahifasida.
Ko'p beriladigan savollar
Kumush eslatma doimiy vositaga aylanadimi?
Hozircha u sinov rejimida. 2025-yilda Bosh assambleya sinovni davom ettirdi va to’liq natijalarni keyingi sessiyada taqdim etishni so’radi (GA-2025-93-RES-02). Doimiy qilish to’g’risidagi qarorni faqat Bosh assambleya qabul qiladi (73-modda).
Kumush eslatma bo'yicha bank hisobim muzlatilishi mumkinmi?
Eslatmaning o’zi hisobni muzlatmaydi. Ammo uni olgan davlat ma’lumotdan foydalanib, o’z qonunchiligiga ko’ra yoki ikki tomonlama so’rov asosida aktivlarni hibsga olishi mumkin. Shuning uchun bunday holatda milliy jarayonda ham, CCFda ham himoya kerak bo’ladi.
Kumush eslatma bilan kumush diffuziyaning farqi nima?
Eslatma Bosh kotibiyat tomonidan barcha a’zo davlatlar uchun e’lon qilinadi, diffuziya esa tanlangan davlatlarga yuboriladi (ma’lumotlarni qayta ishlash qoidalari, 99-modda). Sinov loyihasi ikkala vositani ham qamrab oladi (GA-2023-91-RES-11).





